เล่นอะไรดี…เพื่อพัฒนากล้ามเนื้อมัดเล็ก

0 9

เล่นอะไรดี…เพื่อพัฒนากล้ามเนื้อมัดเล็ก  

 

หลังจากที่เด็กผ่านพ้นวัยทารก แบเบาะที่ช่วยเหลือตัวเองไม่ได้ ในช่วง 0-1 ปีมาแล้ว ก็มาถึงขั้นตอนการฝึกหัดคลาน ฝึกหัดเดิน ฝึกหัดวิ่ง ซึ่งช่วงนั้นเด็กจะมีการพัฒนากล้ามเนื้อมัดใหญ่เป็นอย่างมาก เด็กคนใด มีการทำกิจกรรมมาก จะทำให้กล้ามเนื้อมัดใหญ่แข็งแรง ทำงานประสานกันเป็นอย่างดี มีการเคลื่อนที่ ที่คล่องแคล่ว ว่องไว เมื่อถึงช่วงอายุ 3-6 ปี ซึ่งเป็นช่วงวัยอนุบาล ก็เป็นอีกช่วงหนึ่งที่เราควรส่งเสริมเค้า ให้เตรียมพร้อม “กล้ามเนื้อมัดเล็ก”

กล้ามเนื้อมัดใหญ่ กล้ามเนื้อมัดเล็กคืออะไร?

 

นายแพทย์ชาตรี วิฑูรชาติ ภาควิชากุมารเวชศาสตร์ คณะแพทยศาสตร์ศิริราชพยาบาล ได้ให้ความหมายไว้ว่า“กล้ามเนื้อมัดใหญ่ คือ กล้ามเนื้อแขนขา การทรงตัว ทำให้เด็กสุขภาพดี แข็งแรง คล่องแคล่ว ทะมัดทะแมงเล่นกีฬาได้ดี”

“กล้ามเนื้อมัดเล็ก หมายถึง การใช้มือ การหยิบจับ ซึ่งเป็นพื้นฐานของการที่เด็กจะพัฒนาการ การเขียน การทำงานในชีวิตประจำวัน และการช่วยเหลือตัวเอง”

กล้ามเนื้อมัดเล็กมีความสำคัญอย่างมาก ต่อการดำเนินชีวิตประจำวันของเด็กๆ มาก ตัวอย่างเช่น

-การติดกระดุมเสื้อ

-การติดตะขอกระโปรง กางเกง

-การแปรงฟัน

-การผูกเชือกรองเท้า

-การรินน้ำ

-การเทน้ำ

-ล้างหน้า ล้างมือ

-การหยิบจับสิ่งต่างๆ  เช่น ช้อน ส้อม แก้วน้ำ

ซึ่งทุกกิจกรรม เป็นการฝึกทักษะการทำงานของมือประสานกับตา  ต้องอาศัยกล้ามเนื้อน้อยๆชนิดนี้ ดังนั้นเราไม่ควรมองข้ามการพัฒนาส่วนนี้ให้กับเค้ากันนะคะ

เราจะพัฒนากล้ามเนื้อมัดเล็กอย่างไร?

“การเล่น” เป็นการวางรากฐานการเรียนรู้ และช่วยส่งเสริมพัฒนาการของเด็ก ทั้งทางด้าน ร่างกาย อารมณ์ และสังคม ดังนั้น “การเล่นกับเด็ก” เป็นของคู่กันที่เราควรส่งเสริม บางครั้งผู้ใหญ่อย่างเราอาจจะคิดว่า ไม่ได้ประโยชน์ แต่ที่จริงแล้ว เป็นการเคลื่อนไหวร่างกายและอวัยวะที่สำคัญมาก มีประโยชน์ที่คิดไม่ถึง ได้ใช้ทั้งกล้ามเนื้อมัดใหญ่ และกล้ามเนื้อมัดเล็ก เป็นการพัฒนาความแข็งแรงของกล้ามเนื้อได้เป็นอย่างดี

โดยการเล่นของเด็กแต่ละวัยก็แตกต่างกันไป

วัยทารก -1 ปี เป็นการเล่นคนเดียว ขยับตัวไปมา ยิ้ม

วัย 2-3 ปี เล่นรวมกลุ่ม ชอบเดินเข้าไปร่วมวงด้วย แต่ก็ยังอาจจะไม่ได้เล่นด้วยกัน

วัย 3-6 ปี เริ่มเล่นด้วยกัน มีปฏิสัมพันธ์กัน พูดคุยกัน

วัย 6 ปีขึ้นไป เล่นแบบมีกติกาได้

เล่นอะไรกันดี?

1.เล่นทราย

นายแพทย์ประเสริฐ ผลิตผลการพิมพ์ จิตแพทย์ ผู้เชี่ยวชาญด้านจิตเวช และเป็นนักเขียน คอลัมนิสต์ นักวิชาการ จิตเวช พัฒนาการวัยเด็กและวัยรุ่น ได้เขียนลงในเฟสบุ๊ค เมื่อวันที่ 30 พฤศจิกายน 2558 ว่า

“การเล่นกองทรายกับน้ำเป็นการเล่นที่มีเสรีภาพที่สุดในโลก คุณพ่อคุณแม่ปล่อยเขาเล่นอย่างอิสระ(Free Play) อย่าไปช่วยหรือออกความคิดเห็น ปล่อยเขาเลอะเทอะเปรอะเปื้อนตามสบาย”

“บนกองทราย เด็กต้องใช้กล้ามเนื้อมัดเล็กระหว่างนิ้วมือสิบนิ้วอย่างเป็นอิสระ กล้ามเนื้อบริเวณนี้มีมากกว่าร้อยมัดเพื่อเตรียมให้มนุษย์สามารถสร้างสรรค์งานศิลปะที่สัตว์อื่นทำไม่ได้ ยิ่งสิบนิ้วเคลื่อนไหวได้อย่างละเอียดและมีเสรีภาพไปได้ทุกทิศทางมากเท่าไร สมองส่วนที่รับผิดชอบนิ้วมือทั้งสิบซึ่งกินอาณาบริเวณกว้างขวางมากจะทวีขนาดและปริมาณข่ายใยประสาทมากยิ่งขึ้นและซับซ้อนมากยิ่งขึ้น เด็กเล็กจะไม่เพียงมีนิ้วมือทั้งสิบพร้อมใช้งานศิลปะ แต่สมองที่พัฒนาตามความสามารถของนิ้วมือทั้งสิบส่งผลให้ไอคิวสูงขึ้นไปอีก เพราะไอคิวมิใช่ดัชนีวัดความฉลาด ไอคิวเป็นดัชนีวัดความสามารถในการปรับตัว”

2.ปั้นดิน เล่นแป้งโดว์

ขณะที่เด็กใช้แรงในการดึงดิน คลึงดิน ปั้นเป็นรูปร่างต่างๆ มีการทำงานของกล้ามเนื้อบริเวณนิ้วทั้งสิบ ทำให้กล้ามเนื้อมือแข็งแรงทำงานสัมพันธ์กัน

3.ไต่เชือก

การปีนป่าย ปีนต้นไม้ ปีนไต่เชือก เป็นการฝึกการทำงานหลายส่วน การประสานกันระหว่างมือและสายตา ฝึกกล้ามเนื้อ ฝึกการทำงานของสมอง การคิดวางแผน ความเชื่อมั่นในตนเอง

4.พับกระดาษ

เป็นการฝึกใช้กล้ามเนื้อบริเวณนิ้วทั้งสิบให้สอดคล้องกัน  ฝึกการทำงานของสมองทั้งสองฝั่ง ได้สมาธิ มีประโยชน์ในระยะยาว เรื่องพื้นฐานทางคณิตศาสตร์

 

5.ต่อบล็อก

เด็ก 3-6 ปี สามารถนำบล็อกมาวางซ้อนต่อกันสูงขึ้นไป ประมาณ 6-9 ชิ้น เป็นการฝึกกล้ามเนื้อมือพร้อมกับการใช้สายตาให้ประสานกันด้วย ในการหยิบจับวางให้ตรงตำแหน่ง

6.ร้อยลูกปัด

ถือว่าเป็นกิจกรรมที่ฝึกสมาธิเป็นอย่างมาก ต้องใช้กล้ามเนื้อมือในหยิบจับลูกปัด การควบคุมให้ลูกปัดให้ร้อยลงเส้นเอ็นหรือเชือก ส่งเสริมการทำงานสัมพันธ์กันของมือและตา

 

7.ใช้สีเทียนวาดรูป

สีเทียนเป็นสีที่เหมาะกับการเริ่มต้นวาดรูป เพราะว่าเป็นสีที่ให้สีเต็มที่  ไม่ว่าจะออกแรงกดเบาหรือแรง เด็กจะได้เห็นผลงาการลากเส้นของตัวเอง เค้าจะเกิดการเรียนรู้ ต่อยอดจินตนาการได้

 

8.ตัดกระดาษ

การจับกรรไกร การควบคุมการยกกรรไกร การตัดลงไป ล้วนแล้วแต่มาจากการใช้กล้ามเนื้อมัดเล็กทั้งสิ้น ลองหากรรไกรหัวทู่ ไม่อันตรายต่อเด็ก หรือว่ากรรไกรที่สามารถเปลี่ยนรูปแบบหัวได้ เป็นหยัก ลอน คลื่น ซิกแซก ก็จะทำให้เด็กตื่นตาตื่นใจได้ดีทีเดียว

 

9.ต่อจิ๊กซอว์

เป็นการเรียนรู้เรื่องมิติสัมพันธ์ บริหารสมองน้อยๆ ของเด็ก และได้ใช้กล้ามเนื้อมือในการหยิบจับ หมุน หัน จิ๊กซอว์ ให้มีความสัมพันธ์กัน

 

10.การเล่นบทบาทสมมติ

เป็นการใช้อวัยวะทุกส่วนของร่างกายในการแสดงออก ทั้งมือ สีหน้า ท่าทาง การพูด การใช้ภาษา การเล่นด้วยกัน พ่อแม่มีหน้าที่เป็นผู้ตามเท่านั้น และคอยประคองการเล่นตามจินตนาการของเด็ก

Leave A Reply